Jak może boleć kręgosłup szyjny?
Problem dotyczący odcinka szyjnego nie musi powodować wyłącznie bólu karku.
Podrażnienie korzeni nerwowych może sprawić, że dolegliwości będą odczuwane również dalej w kończynie.
Ból może przebiegać:
szyja → bark → ramię → przedramię → dłoń → palce.
Może mieć charakter:
- piekący,
- palący,
- przeszywający,
- kłujący,
- przypominający impuls elektryczny.
Często towarzyszą mu również:
- mrowienie,
- drętwienie,
- zaburzenia czucia,
- uczucie osłabienia ręki.
Taki zestaw objawów znacznie bardziej sugeruje udział struktur nerwowych niż typowe miejscowe przeciążenie barku.
Czym jest rwa barkowa?
Rwa barkowa, określana również jako rwa ramienna, to zespół dolegliwości związanych z podrażnieniem struktur nerwowych w odcinku szyjnym kręgosłupa.
Ból może zaczynać się w okolicy karku i stopniowo promieniować do kończyny górnej.
Pacjent może odczuwać go nie tylko w barku, lecz również w:
- ramieniu,
- łokciu,
- przedramieniu,
- nadgarstku,
- dłoni,
- palcach.
Objawom bólowym może towarzyszyć mrowienie i drętwienie.
Więcej informacji znajduje się na stronie rwa barkowa – leczenie i rehabilitacja.
Dlaczego ból z szyi promieniuje do ręki?
Nerwy odpowiedzialne za czucie oraz ruch kończyn górnych mają swoje początki w strukturach związanych z odcinkiem szyjnym kręgosłupa.
Jeżeli dochodzi do ich podrażnienia lub ucisku, objawy mogą pojawiać się nie tylko w miejscu problemu.
Pacjent może więc odczuwać ból w dłoni, mimo że jego źródło znajduje się znacznie wyżej.
Do podrażnienia struktur nerwowych może dojść między innymi w związku ze zmianami dotyczącymi krążków międzykręgowych lub zmianami zwyrodnieniowymi.
Nie oznacza to jednak, że każdy ból szyi promieniujący do ręki jest automatycznie rwą barkową.
Potrzebne jest badanie pozwalające ocenić charakter objawów.
Jak rozpoznać, że problem może pochodzić z kręgosłupa szyjnego?
Na pochodzenie dolegliwości z kręgosłupa mogą wskazywać szczególnie:
- jednoczesny ból szyi i ręki,
- promieniowanie bólu poniżej barku,
- mrowienie lub drętwienie,
- objawy dochodzące do dłoni lub palców,
- zmiana nasilenia bólu podczas ruchów głową,
- osłabienie ręki,
- zaburzenia czucia.
Pacjent może zauważyć na przykład, że skręcenie lub odchylenie głowy wywołuje „prąd” przebiegający przez ramię.
Takie informacje są bardzo ważne podczas diagnostyki.
A jak wygląda ból pochodzący z barku?
Problem z barkiem częściej powoduje ból skoncentrowany wokół samego stawu oraz górnej części ramienia.
Dolegliwości mogą nasilać się podczas:
- podnoszenia ręki,
- sięgania nad głowę,
- zakładania kurtki,
- zapinania ubrania za plecami,
- ćwiczeń siłowych,
- leżenia na bolesnym barku.
Pacjent może zauważyć ograniczenie zakresu ruchu albo trudność podczas wykonywania określonego ruchu ramieniem.
Mrowienie i drętwienie palców są natomiast mniej typowe dla izolowanego problemu samego stawu barkowego.
Ból przy podnoszeniu ręki – bark czy kręgosłup?
Jeżeli ból pojawia się przede wszystkim przy konkretnym ruchu barku, a ruchy szyi nie wpływają wyraźnie na objawy, większą uwagę należy zwrócić na sam bark.
Przykładowo pacjent może odczuwać ból podczas:
- unoszenia ręki bokiem,
- sięgania wysoko,
- zakładania ręki za plecy,
- podnoszenia ciężkiego przedmiotu.
Takie objawy mogą towarzyszyć między innymi problemom dotyczącym stożka rotatorów lub innych tkanek miękkich.
Pomocnym badaniem może być wtedy USG barku w Warszawie.
Stożek rotatorów a ból promieniujący do ramienia
Stożek rotatorów tworzą mięśnie oraz ich ścięgna, które mają istotne znaczenie dla ruchu i stabilizacji barku.
Ich przeciążenie lub uszkodzenie może powodować ból:
- w okolicy barku,
- w górnej części ramienia,
- podczas unoszenia ręki,
- podczas leżenia na bolesnej stronie,
- w godzinach nocnych.
Ból może więc „schodzić” nieco w dół ramienia.
Nie jest jednak typowe, aby problem ograniczony wyłącznie do stożka rotatorów powodował charakterystyczne mrowienie sięgające aż do palców.
Więcej na ten temat można przeczytać na stronie uszkodzenie stożka rotatorów.
Ból barku i szyi jednocześnie
Sytuację komplikuje fakt, że oba problemy mogą występować jednocześnie.
Pacjent może mieć zarówno przeciążony bark, jak i dolegliwości odcinka szyjnego.
Dodatkowo silny ból barku może powodować zmianę sposobu poruszania się oraz zwiększone napięcie mięśni szyi.
Z kolei problem z kręgosłupem może być początkowo odczuwany przez pacjenta przede wszystkim jako „ból barku”.
Dlatego nie zawsze wystarczy wskazać jedno bolesne miejsce.
Podczas badania warto ocenić zarówno szyję, jak i bark oraz funkcję całej kończyny górnej.
Ból szyi, barku i drętwienie palców
Jeżeli do bólu dołącza drętwienie palców, podejrzenie udziału układu nerwowego staje się większe.
Warto zwrócić uwagę:
- które palce drętwieją,
- czy objawy dotyczą jednej czy obu rąk,
- czy występują stale,
- czy pojawiają się tylko w określonych pozycjach,
- czy jednocześnie boli szyja,
- czy zmiana ustawienia głowy nasila mrowienie.
Drętwienie dłoni może mieć jednak także inne przyczyny, np. ucisk nerwu pośrodkowego w zespole cieśni nadgarstka lub nerwu łokciowego.
Dlatego samo mrowienie nie pozwala jeszcze dokładnie określić miejsca problemu.
Ból szyi promieniujący do łopatki
Problemy odcinka szyjnego mogą powodować również ból w okolicy łopatki.
Pacjent może mieć wrażenie:
- ciągnięcia,
- pieczenia,
- napięcia,
- punktowego bólu między łopatką a kręgosłupem.
Czasami objawy ograniczają się początkowo właśnie do szyi oraz łopatki, a dopiero później zaczynają promieniować w kierunku ręki.
Nie zawsze oznacza to jednak problem neurologiczny. Ból w tej okolicy może mieć również charakter mięśniowy.
Czy praca przy komputerze może powodować ból szyi promieniujący do ręki?
Wielogodzinna praca w jednej pozycji może sprzyjać dolegliwościom odcinka szyjnego.
Znaczenie ma między innymi:
- ustawienie monitora,
- wysokość krzesła,
- pozycja głowy,
- brak podparcia przedramion,
- wielogodzinne siedzenie bez przerw.
Problem nie polega jednak wyłącznie na znalezieniu „idealnej pozycji”.
Nawet poprawne ustawienie ciała może stać się obciążające, jeżeli jest utrzymywane przez wiele godzin bez ruchu.
Dlatego oprócz ergonomii istotne są regularne zmiany pozycji i aktywność.
Ból po przebudzeniu – niewygodna poduszka czy kręgosłup?
Jednorazowy ból szyi po spaniu w nietypowej pozycji może być związany z chwilowym przeciążeniem mięśni.
Jeżeli jednak każdego ranka występuje:
- silna sztywność,
- ból promieniujący do barku,
- mrowienie ręki,
- drętwienie palców,
warto poszukać przyczyny.
Sama wymiana poduszki może nie rozwiązać problemu, jeżeli dolegliwości związane są ze strukturami nerwowymi lub zmianami w obrębie odcinka szyjnego.
Ból szyi przy skręcaniu głowy
To bardzo istotna wskazówka.
Jeżeli określony ruch szyją wywołuje lub znacznie nasila ból promieniujący do kończyny, może wskazywać na związek objawów z odcinkiem szyjnym.
Przykładowo obrót głowy lub jej odchylenie może powodować nagłe:
- kłucie,
- pieczenie,
- mrowienie,
- „prąd” w ręce.
Jeśli natomiast szyja porusza się swobodnie, a silny ból występuje tylko przy ruchach ramieniem, bardziej prawdopodobne staje się źródło znajdujące się w barku.
Nie jest to jednak reguła pozwalająca na samodzielne postawienie diagnozy.
Czy USG barku pokaże problem z kręgosłupem?
Nie.
USG barku służy przede wszystkim do oceny struktur w obrębie stawu barkowego i jego otoczenia.
Można ocenić między innymi:
- ścięgna stożka rotatorów,
- ścięgno głowy długiej mięśnia dwugłowego ramienia,
- kaletki,
- obecność płynu,
- wybrane zmiany zapalne i przeciążeniowe.
USG barku może więc być bardzo pomocne, jeśli podejrzewamy, że źródło bólu znajduje się w barku.
Nie pokaże natomiast zmian w krążkach międzykręgowych odcinka szyjnego ani ucisku na korzeń nerwowy w kręgosłupie.
Kiedy warto zrobić USG barku?
USG warto rozważyć szczególnie wtedy, gdy:
- ból jest skoncentrowany wokół barku,
- boli podczas unoszenia ręki,
- występuje ograniczenie ruchomości,
- doszło do urazu,
- bark boli w nocy,
- występuje podejrzenie problemu ze ścięgnami,
- pojawia się osłabienie podczas wykonywania określonych ruchów ramieniem.
Badanie można wykonywać także dynamicznie, czyli obserwować struktury barku podczas ruchu.
Kiedy potrzebny może być rezonans kręgosłupa szyjnego?
Nie każdy ból szyi wymaga natychmiastowego rezonansu magnetycznego.
O potrzebie badania powinien zdecydować lekarz na podstawie objawów i badania klinicznego.
Rezonans może być szczególnie przydatny w sytuacjach, w których trzeba dokładniej ocenić:
- krążki międzykręgowe,
- kanał kręgowy,
- struktury nerwowe,
- inne elementy odcinka szyjnego.
Jeżeli występują wyraźne objawy neurologiczne, lekarz może również rozważyć dodatkową diagnostykę.
Ortopeda czy fizjoterapeuta?
Jeżeli nie wiadomo, czy źródłem problemu jest bark czy kręgosłup, dobrym rozwiązaniem może być rozpoczęcie od dokładnej oceny.
Ortopeda w Warszawie może przeprowadzić badanie kliniczne i w razie potrzeby zaproponować odpowiednią diagnostykę obrazową.
Szczególnie warto rozpocząć od konsultacji lekarskiej, gdy:
- ból pojawił się po urazie,
- występuje znaczne osłabienie,
- pojawiły się zaburzenia czucia,
- dolegliwości szybko się nasilają,
- nie wiadomo, które badanie obrazowe wykonać.
W problemach przeciążeniowych i po ustaleniu rozpoznania istotną rolę może odgrywać również fizjoterapia.
Jak wygląda rehabilitacja kręgosłupa szyjnego?
Jeżeli źródłem objawów jest odcinek szyjny, rehabilitacja powinna zostać dopasowana do konkretnego przypadku.
Fizjoterapeuta może ocenić między innymi:
- zakres ruchu szyi,
- reakcję objawów na ruch,
- ruchomość obręczy barkowej,
- siłę mięśni,
- kontrolę ustawienia głowy i tułowia,
- funkcję kończyny górnej.
Terapia może obejmować odpowiednio dobrane ćwiczenia, pracę nad ruchomością i stopniowy powrót do normalnego obciążenia.
BODYMOVE prowadzi rehabilitację kręgosłupa w Warszawie, obejmującą również dolegliwości odcinka szyjnego oraz rwę barkową.
Czy przy rwie barkowej trzeba leżeć?
Przy bardzo nasilonych dolegliwościach czasowa modyfikacja aktywności może być potrzebna.
Długotrwałe pozostawanie w bezruchu nie powinno jednak być automatycznym sposobem postępowania przy każdym bólu szyi.
Zakres aktywności należy dostosować do:
- nasilenia bólu,
- objawów neurologicznych,
- przyczyny problemu,
- zaleceń lekarza lub fizjoterapeuty.
W miarę poprawy stopniowy powrót do aktywności jest zazwyczaj ważnym elementem terapii.
Czy można ćwiczyć, kiedy ból promieniuje do ręki?
Przypadkowo dobrane ćwiczenia mogą nie być właściwym rozwiązaniem.
Najpierw trzeba określić, czy ból pochodzi:
- z kręgosłupa,
- ze stawu barkowego,
- z nerwu uciskanego w innym miejscu,
- z kilku obszarów jednocześnie.
Inne postępowanie będzie potrzebne przy problemie stożka rotatorów, a inne przy objawach wynikających z podrażnienia korzenia nerwowego.
Dlatego szczególnie przy promieniowaniu, drętwieniu lub osłabieniu warto rozpocząć od diagnostyki.
Co może pomóc do czasu konsultacji?
Jeżeli nie występują objawy alarmowe, warto przede wszystkim ograniczyć czynności, które wyraźnie zwiększają ból.
Można zwrócić uwagę na:
- częstsze zmiany pozycji podczas pracy,
- unikanie wielogodzinnego siedzenia bez przerwy,
- ograniczenie ciężkich ćwiczeń nasilających objawy,
- niewykonywanie gwałtownych ruchów szyją „na siłę”,
- utrzymywanie łagodnej aktywności w zakresie, który nie zwiększa dolegliwości.
Nie należy natomiast próbować samodzielnie wykonywać agresywnych manipulacji szyi.
Ból szyi promieniujący do ręki w nocy
Objawy mogą nasilać się również podczas snu.
Znaczenie może mieć ułożenie:
- szyi,
- barku,
- ręki,
- łokcia.
Jeżeli dolegliwości regularnie wybudzają ze snu, utrzymują się przez kolejne tygodnie albo pojawia się mrowienie i osłabienie ręki, warto przeprowadzić diagnostykę zamiast ograniczać się wyłącznie do zmiany poduszki.
Kiedy osłabienie ręki powinno niepokoić?
Wyraźne osłabienie jest ważniejszym objawem niż sam ból.
Pacjent może zauważyć, że:
- słabiej ściska przedmioty,
- przedmioty wypadają z dłoni,
- trudniej unieść rękę,
- jedna ręka jest zauważalnie słabsza,
- pogarsza się precyzja dłoni.
Postępującego osłabienia nie należy ignorować.
Wymaga ono oceny medycznej, szczególnie jeśli towarzyszą mu zaburzenia czucia.
Kiedy ból szyi promieniujący do ręki wymaga pilnej konsultacji?
Pilniejszej oceny wymaga przede wszystkim:
- nagłe lub szybko narastające osłabienie kończyny,
- znaczna utrata czucia,
- problemy z chodzeniem lub równowagą,
- zaburzenia sprawności obu rąk,
- objawy po poważnym urazie,
- gorączka z silnym bólem szyi,
- bardzo silny ból o nagłym początku.
Pilnej pomocy wymaga także nagłe drętwienie lub osłabienie jednej strony ciała, szczególnie jeżeli pojawiają się jednocześnie zaburzenia mowy, opadanie kącika ust, problemy z widzeniem lub równowagą.
Jeżeli natomiast ból ręki pojawia się wraz z uciskiem lub bólem w klatce piersiowej, dusznością, zimnymi potami lub nudnościami, należy pilnie szukać pomocy medycznej – przyczyna nie musi mieć związku z kręgosłupem ani barkiem.
Kręgosłup czy bark – najważniejsze różnice
W uproszczeniu można zwrócić uwagę na kilka cech.
Problem z kręgosłupem szyjnym bardziej sugerują:
- ból rozpoczynający się w szyi,
- promieniowanie poniżej barku,
- mrowienie,
- drętwienie palców,
- osłabienie ręki,
- zmiana bólu podczas ruchów głową.
Problem bezpośrednio w barku bardziej sugerują:
- miejscowy ból barku,
- ból podczas unoszenia ręki,
- ból przy sięganiu za plecy,
- ograniczenie ruchomości barku,
- nocny ból podczas leżenia na danej stronie,
- brak typowego drętwienia dłoni.
Objawy mogą jednak występować jednocześnie, dlatego lista ta nie zastępuje badania.
Ból szyi promieniujący do ręki – warto znaleźć prawdziwe źródło bólu
Najważniejszym zadaniem nie jest samo zmniejszenie bólu, lecz określenie, skąd właściwie pochodzą dolegliwości.
Jeżeli ból rozpoczyna się w szyi, promieniuje przez ramię i towarzyszą mu mrowienie lub drętwienie, należy brać pod uwagę problem związany z odcinkiem szyjnym, w tym rwę barkową.
Jeżeli natomiast ból pojawia się przede wszystkim podczas ruchu ramieniem, jest skoncentrowany wokół barku i nie towarzyszą mu typowe objawy neurologiczne, warto ocenić sam staw.
W Centrum Medycznym BODYMOVE na warszawskim Żoliborzu można skorzystać z konsultacji ortopedy, wykonać USG barku oraz rozpocząć odpowiednio dobraną rehabilitację kręgosłupa.
/ Blog / 
